Á síðustu árum hefur þróun nýrrar tækni haft afgerandi áhrif á hvernig fiskistofnar eru nýttir og stjórnaðir. Með aukinni þekkingu og nýjum lausnum er mögulegt að hámarka nýtingu sjávarauðlinda á sjálfbæran hátt. Í þessari grein mun ég fjalla um hvernig nýjustu tæknilausnir geta stuðlað að betri nýtingu fiskistofna, með áherslu á gagnadrifna ákvarðanatöku og gervigreind. Nýting fiskistofna - mikilvægi og áskoranir Fiskistofnar eru ein af mikilvægustu auðlindum heimsins og geg

Eftir Svan Guðmundsson sjávarútvegsfræðing og Altair Agmata gagna vísindamann-AI-verkfræðingur. Nútíma veiðiráðgjöf þarf að fanga hitafar, strauma og samspil tegunda. Gervigreind nýtir mynstur í tíma og rúmi með CATCH. Ritdeila Björns Ólafssonar og Hafró um loðnuna er í raun deila um hvernig við skiljum vistkerfið í heild. Báðir benda á mikilvæg atriði en hvorug nálgunin nær ein og sér utan um hitafar, göngur og samspil innan vistkerfisins. Staðreyndin er sú að við tökum enn

„Ísland ver tugum milljarða í loftslagsaðgerðir en lætur hafrannsóknir sitja á hakanum.  Er Ísland að missa sjónar á eigin undirstöðu? Íslensk stjórnvöld hafa á undanförnum árum sett loftslagsmál í forgang og margfaldað þá fjármunir sem til þeirra rennur. Þannig hafa  nýir sjóðir orðið til og loftslagsmál orðið eitt sýnilegasta stefnumál ríkisins. Það er í sjálfu sér skiljanlegt. Loftslagsbreytingar eru raunveruleg áskorun og krefjast viðbragða. En í þessari ákefð hefur mynda

Stofnmat byggt án afráns er blekking. Vistkerfismodel, rauntímagögn, og ábyrg nýting eru forsenda traustrar ráðgjafar og öryggis sjávarbyggða. Þorskur er að horast, nýting á honum í vinnslu hefur lækkað og óvissan í ráðgjöf um veiðiheimildir fer vaxandi. Samt tölum við enn um „stofnmat“ eins og hafið sé einfalt reikningsdæmi, nýliðun inn, tonn út. Í raun erum við að reyna að stýra flóknu vistkerfi með verkfærum frá því áður en gervigreind, stór gagnasöfn og nýjar vistkerfislí

Íslensk fiskveiðistjórn hefur lengi byggst á sjálfbærni og vísindalegri ráðgjöf. Sú nálgun hefur skilað Íslandi í fremstu röð fiskveiðiþjóða og skapað víðtækt traust, innanlands sem utan. En traust byggist ekki eingöngu á varúð. Það byggist einnig á gagnsæi, þekkingu og ábyrgri stjórnsýslu. Bann sem byggir á óvissu Veiðibann á lúðu hefur verið í gildi í meira en áratug, byggt á reglugerð frá árinu 2012 og viðhaldið á grundvelli ráðgjafar Hafrannsóknastofnunar. Samkvæmt nýjust

Samkomulagið er hægt að nálgast neðst á þessari færslu, Tekið af vef Færeyska þjóðþingsins.  Nýja samkomulagið um makríl milli Færeyja, Íslands, Noregs og Bretlands er kynnt sem “sögulegt”: Ísland sé loksins viðurkennt sem strandríki og “komið að borðinu”. Það er rétt á pappír. En útgerðin borgar ekki reikninga með viðurkenningu. Hún borgar með tonnum. Samkomulagið skilgreinir annars vegar “strandríkjahlutdeild” Íslands 12,50% , en hins vegar “nettó-hlutdeild” eftir tvíhliða

Reikningurinn lendir að stærstum hluta á landsbyggðinni Samkvæmt gagnagrunni Fiskistofu hafa verið reiknuð Veiðigjöld  að upphæð  11,2 milljarðar króna fyrir árið í ár frá janúnar til október.  Flokkað eftir póstnúmerum sést að stærstu upphæðirnar liggja úti á landi: Vestmannaeyjar, Akureyri, Neskaupstaður, Grindavík, Höfn, Sauðárkrókur, Eskifjörður, Bolungarvík, Patreksfjörður… Höfuðborgarsvæðið skilar auðvitað háum upphæðum í krónum talið, en í litlum sjávarplássum með nokk

„Sagan um þorskinn er saga um hvernig þjóðir öðlast sjálfstraust, aga og sjálfstæði með því að beisla hafið.“ – Mark Kurlansky Mark Kurlansky skrifar í bók sinni Cod – A Biography of the Fish That Changed the World að sagan um þorsk sé saga um hvernig þjóðir öðlast sjálfstraust, aga og sjálfstæði með því að beisla hafið. Hann lýsir heimi þar sem saltfiskur var ekki bara útflutningsvara heldur félagslegt lím og efnahagslegt afl. Bryggjan varð hlið inn í pólitískt frelsi og frj

Við höfum notað lítið breyttar aðferðir að grunni til við mat á fiskistofnum við Ísland frá seinni hluta síðustu aldar. Er það mat vísindamanna að langar tímaraðir gefi nákvæmar niðurstöður af stöðu fiskistofna, en sannleikurinn er að óvissa og varúðarráðstöfun við úthlutun er í gildi á mörgum nytjastofnum. Það er kominn tími til að við breytum þessu. Sjávarútvegsfyrirtæki þurfa að taka til hendinni á þessu sviði. Gervigreind og rauntímagögn eru komin til að vera og gera nýja

Yfirlit um CATCH: Gagnadrifna Veiðistýringuna CATCH er greind veiðistýring fyrir útgerð sem tengir saman rauntímagögn, veðurlíkön og söguleg veiðigögn. Markmið þess er að hámarka nýtingu, draga úr leitartíma og styðja sjálfbæra, gagnadrifna ákvarðanatöku. Kjörnotkun: botn- og uppsjávartegundir, portfólíóstýring milli stofna, tímasetning veiða eftir árstíð og markaði. Áskorunin í sjávarútvegi Sjávarútvegurinn stendur frammi fyrir mörgum áskorunum. Óvissa í stofnstærð og stað

“Við sýnum ekki nógu mikið af þeirri merku sjósögu sem hefur mótað þjóðina – kominn er tími til að breyta því.” Í september síðastliðnum hjólaði ég suður með vesturströnd Portúgals frá Porto til Lissabon. Vegna landslagsins, loftslagins og menningarinnar var ferðin mikil upplifun. Víða meðfram ströndinni og í litlum þorpum sáust listaverk sem tengdust sjófarendum, fiskum og fiskréttum. Í bæ eftir bæ birtist sagan í list tengdri sjávarútvegi, á flísum og styttum; á torgum, göt

Ísland lagði grunn að SDG 14 með Reykjavíkuryfirlýsingunni – nú þarf að endurvekja alþjóðlega forystu okkar í vistkerfisstýrðri...

Grænland rekur sjálft stærsta sjávarútvegsfyrirtæki sitt. Ísland skattleggur sína. Hvor leiðin gengur betur upp – og fyrir hvern? Þegar...

Ætlar Ísland að halda áfram að þróa markaðsdrifið og gagnsætt kerfi með áherlu á samfélagslega ábyrga auðlindanýtingu Það kann að virðast...

Eftir Svan Guðmundsson. Birt í Morgunblaðinu 24 apríl 2025 "Þjóðareign" á fiskimiðum er pólitísk yfirlýsing, ekki eignarhald....

Reykjavík 15. apríl 2025 Unnið upp úr gögnum frá: Wikborg Rein, KPMG, Jakobsson Capital og Samtökum fyrirtækja í sjávarútvegi (SFS) 1....

“ Íslenskur sjávarútvegur greiðir meira til ríkisins en hann fær, ólíkt flestum öðrum ríkjum   . Ríkisstyrkir annarra landa skapa...

„Framlegð vinnslunnar minnkar um fimm milljarða króna vegna minni nýtingar í þorski sem hefur fallið úr 47% frá 2019 í 43%“...

“Ógagnsæið í rekstri sjávarútvegsfyrirtækja er stefna stjórnvalda, hafrannsóknir og ástand fiskistofna.” Núna hefur atvinnuvegaráðherra,...

Á vettvangi Evrópusambandsins er sífellt meiri þrýstingur frá umhverfis- og hagsmuna samtökum um að draga úr eða jafnvel banna togveiðar....